S\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilirlik, belki de son y\u0131llarda en \u00e7ok duyulmaya ba\u015flanan ve d\u00fcnya kamuoyunun ortak pop\u00fcler g\u00fcndemi haline gelen konu. Bankac\u0131l\u0131k sistemleri, sanayi a\u011flar\u0131 ve makro kalk\u0131nma planlar\u0131 da bu kavram\u0131n \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda \u015fekillenmeye ba\u015flad\u0131. Peki ama nedir bu s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilirlik? Ger\u00e7ekten iyile\u015ftirilebilir mi? Ger\u00e7ekten ne oldu\u011fu tam olarak biliniyor mu?<\/p>\n\n\n\n
Bu sorular\u0131n mutlak cevab\u0131n\u0131 verebilmek \u00f6ncelikle bir ger\u00e7ekli\u011fi ortaya koyabilmek gerek. Bir olgunun tam olarak iyile\u015ftirilebilmesi i\u00e7in onun \u00f6l\u00e7\u00fclebilir olmas\u0131 olmazsa olmazd\u0131r. \u00d6l\u00e7\u00fclebilir olmas\u0131 i\u00e7inse o olgunun tan\u0131mlanabilir olmas\u0131na ihtiya\u00e7 vard\u0131r. Ancak bu tan\u0131m\u0131n tamamen matematiksel ve yekpare bi\u00e7imde, yani bir form\u00fcle aktar\u0131labilir olmas\u0131 laz\u0131m gelmektedir. \u00c7\u00fcnk\u00fc ancak bu \u015fekilde bir olguyu \u00f6l\u00e7mek, sonras\u0131nda iyile\u015ftirmek i\u00e7in neler yap\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fini ke\u015ffetmek ve bunlar yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 zaman da ger\u00e7ekten o olgunun iyile\u015ftirilip iyile\u015ftirilemedi\u011fini takip etmek m\u00fcmk\u00fcn olabilir. I\u015fte t\u00fcm bu matematiksel ger\u00e7ekli\u011fin, s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilirlik kavram\u0131 i\u00e7in de net olarak i\u015fletilebilmesi b\u00fcy\u00fck \u00f6nem arz etmektedir. Buradan yola \u00e7\u0131karak, \u00f6ncelikle yap\u0131lmas\u0131 gereken \u015feyin, s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilirli\u011fe tamamen \u00f6l\u00e7\u00fclebilir say\u0131sal bir ifade olu\u015fturmak gerekti\u011fi bellidir.<\/p>\n\n\n\n
S\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilirli\u011fi matematiksel olarak tan\u0131mlamak i\u00e7in bu aktiviteyi yak\u0131ndan g\u00f6zlemlemek faydal\u0131 olabilecektir. Bir \u015feyi, bir kayna\u011f\u0131 s\u00fcrd\u00fcrmek, onun canl\u0131 kalmas\u0131n\u0131 sa\u011flamakt\u0131r. Yani o kayna\u011f\u0131n de\u011fer \u00fcretmeye, i\u00e7indeki potansiyeli \u00e7\u0131kt\u0131ya \u00e7evirebilme yetisini s\u00fcrekli k\u0131lmakt\u0131r. Bunun i\u00e7in de kayna\u011f\u0131n yok olmamas\u0131, bir ba\u015fka ifade ile t\u00fckenmemesi gerekmektedir. Dolay\u0131s\u0131yla en temel haliyle bir kayna\u011f\u0131 s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilmek, o kayna\u011f\u0131 t\u00fcketmemektir. T\u00fcketmek yerine o kayna\u011f\u0131n ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131 potansiyeli i\u015f \u00e7\u0131kt\u0131s\u0131na \u00e7evirme eylemini ne kadar \u00e7ok s\u00fcrekli k\u0131labilirsek, o kayna\u011f\u0131 o oranda da s\u00fcrd\u00fcrebilmi\u015f oluruz. Pek tabi kaynaklar\u0131n ta\u015f\u0131d\u0131klar\u0131 fayda potansiyellerinin yok olmadan yeni i\u015f \u00e7\u0131kt\u0131lar\u0131na d\u00f6n\u00fc\u015fmesi i\u00e7in de israf edilmemesi gerekmektedir. Yani kaynaklar\u0131n art\u0131kla\u015fmas\u0131n\u0131n \u00f6n\u00fcne ge\u00e7ilmesi gerekmektedir. Bir kaynak daha az art\u0131kla\u015f\u0131rsa daha \u00e7ok i\u015f \u00e7\u0131kt\u0131s\u0131na d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fclebilecektir.<\/p>\n\n\n\n
Bu bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131na g\u00f6re s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilirlik kavram\u0131n\u0131 geni\u015fletmek m\u00fcmk\u00fcn olabilir: Kaynaklar\u0131n fayda potansiyelleri israf edilmeden ve bu sayede t\u00fcketilmeden yeni i\u015f \u00e7\u0131kt\u0131lar\u0131na d\u00f6n\u00fc\u015fmeleri s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilmeleri anlam\u0131na gelecektir!<\/p>\n\n\n\n
Bu eylem ne kadar s\u0131kl\u0131kta ba\u015far\u0131labilirse s\u00fcrd\u00fcrlebilirli\u011fi de ayn\u0131 d\u00fczeyde canl\u0131 k\u0131lmak, yani s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilirli\u011fi s\u00fcrd\u00fcrebilmek m\u00fcmk\u00fcn olacakt\u0131r. Buna g\u00f6re, kaynaklar\u0131n israf ve yok olmadan yeni i\u015f \u00e7\u0131kt\u0131lar\u0131na d\u00f6n\u00fc\u015fmesi eylemini bir d\u00f6ng\u00fc i\u00e7inde tekrarlanabilir k\u0131lmak s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilirlik eylemini canl\u0131 tutmay\u0131 sa\u011flayacakt\u0131r. Asl\u0131nda bu eylemin literat\u00fcrdeki bilinen ad\u0131 da d\u00f6ng\u00fcsel ekonomidir.<\/p>\n\n\n\n
Ancak tam da bu noktada unutulmamas\u0131 gereken bir ger\u00e7ek var. Bir kayna\u011f\u0131 yeni i\u015f \u00e7\u0131kt\u0131lar\u0131 elde etme eylemini yinelenebilir k\u0131lmak, onun ba\u015fka kaynaklara d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fclmesi anlam\u0131n\u0131 ta\u015f\u0131makta. Bunun birden \u00e7ok kaynak i\u00e7in ayn\u0131 anda ger\u00e7ekle\u015fmesi ise t\u00fcm bu d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcmlerin i\u00e7 i\u00e7e ge\u00e7mi\u015f girift bir yap\u0131da ger\u00e7ekle\u015fece\u011fi anlam\u0131n\u0131 ta\u015f\u0131yor. Bu da d\u00f6ng\u00fcsel ekonominin, t\u00fcm kaynaklar i\u00e7in kapsay\u0131c\u0131 halde oldu\u011fu, i\u00e7 i\u00e7e ge\u00e7mi\u015f b\u00fct\u00fcnsel bir yuma\u011f\u0131n hayat bulmas\u0131yla e\u015fde\u011fer oldu\u011fu ger\u00e7e\u011fini g\u00f6steriyor.<\/p>\n\n\n\n
I\u015fte t\u00fcm bu yuma\u011f\u0131n toplam performans\u0131n\u0131 \u00f6l\u00e7en g\u00f6stergeleri bir araya getirerek ise s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilirli\u011fi tam anlam\u0131yla \u00f6l\u00e7mek ve iyile\u015ftirmek m\u00fcmk\u00fcn olabilir:<\/p>\n\n\n\n
Bir\u00e7ok kayna\u011f\u0131n israf edilmeden ba\u015fka i\u015f \u00e7\u0131kt\u0131lar\u0131na tekraren d\u00f6n\u00fc\u015fme oran\u0131n\u0131n ayn\u0131 denklemde toparlanmas\u0131 s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilirli\u011fi ger\u00e7ek anlam\u0131yla \u00f6l\u00e7ebilecek yegane ara\u00e7 olacakt\u0131r.<\/p>\n\n\n\n
Yazar: Bu\u011fra Tekuslu<\/strong><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":" S\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilirlik, belki de son y\u0131llarda en \u00e7ok duyulmaya ba\u015flanan ve d\u00fcnya kamuoyunun ortak pop\u00fcler g\u00fcndemi haline gelen konu. Bankac\u0131l\u0131k sistemleri, sanayi a\u011flar\u0131 ve makro kalk\u0131nma planlar\u0131 da bu kavram\u0131n \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda \u015fekillenmeye ba\u015flad\u0131. Peki ama nedir bu s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilirlik? Ger\u00e7ekten iyile\u015ftirilebilir mi? Ger\u00e7ekten ne oldu\u011fu tam olarak biliniyor mu? Bu sorular\u0131n mutlak cevab\u0131n\u0131 verebilmek \u00f6ncelikle bir ger\u00e7ekli\u011fi […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":2472,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[14],"tags":[],"class_list":["post-2471","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-blog"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/omnicon.com.tr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2471","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/omnicon.com.tr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/omnicon.com.tr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/omnicon.com.tr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/omnicon.com.tr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2471"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/omnicon.com.tr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2471\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2683,"href":"https:\/\/omnicon.com.tr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2471\/revisions\/2683"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/omnicon.com.tr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2472"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/omnicon.com.tr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2471"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/omnicon.com.tr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2471"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/omnicon.com.tr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2471"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}